خانه / جریدهٔ بلخ

جریدهٔ بلخ

عنوان کامل: جریدهٔ بلخ
مؤلف: محمد مؤمن
تصحیح و تحشیه: مایل هروی
ناشر: وزارت اطلاعات و فرهنگ، مؤسسه بیهقی
چاپ: مطبعه دولتی کابل
سال چاپ: ۱۳۵۷ خورشیدی
تعداد صفحه: ۱۷۹ صفحه
موضوع: تاریخ بلخ، جغرافیای تاریخی، فرهنگ و رجال بلخ، میراث خراسان

خلاصه و محتوای کتاب
«جریدهٔ بلخ» را می‌توان روایتی از هویت تاریخی و فرهنگی بلخ دانست. کتاب به گذشته این شهر و جایگاه آن در تاریخ خراسان توجه دارد و اطلاعاتی درباره شخصیت‌ها، مکان‌ها و رویدادهای مرتبط با بلخ در اختیار خواننده قرار می‌دهد. بلخ در منابع تاریخی با نام‌ها و عنوان‌های مختلف شناخته شده و در دوره‌های گوناگون، شاهد حضور تمدن‌ها، حکومت‌ها و فرهنگ‌های متفاوت بوده است. همین پیشینه طولانی باعث شده آثار مربوط به تاریخ بلخ، تنها درباره یک شهر نباشند؛ بلکه بخشی از تاریخ گسترده‌تر خراسان تاریخی را نیز روایت کنند. در این اثر، توجه به گذشته بلخ و شخصیت‌هایی که با این سرزمین ارتباط داشته‌اند، اهمیت ویژه‌ای دارد. چنین مطالبی به شناخت جایگاه بلخ در شکل‌گیری و گسترش دانش، فرهنگ، دین و ادبیات منطقه کمک می‌کند.
از محورهای قابل توجه کتاب می‌توان به این موارد اشاره کرد:
• پیشینه و تاریخ بلخ
• جغرافیای تاریخی بلخ
• شهر و بناهای تاریخی
• شخصیت‌ها و رجال مرتبط با بلخ
• جایگاه بلخ در خراسان
• میراث فرهنگی و تاریخی منطقه
• روایت‌های تاریخی درباره بلخ
• اهمیت علمی و فرهنگی این سرزمین همچنین حواشی و توضیحات مایل هروی برای خواننده اهمیت زیادی دارد؛ زیرا متن‌های تاریخی قدیمی گاهی شامل نام‌های جغرافیایی، اشخاص و اصطلاحاتی هستند که بدون توضیح، درک آنها دشوار است.

چرا بلخ اهمیت دارد؟
بلخ یکی از مهم‌ترین مراکز تاریخی خراسان است و در منابع ادبی و تاریخی با عنوان‌هایی مانند «ام‌البلاد» نیز شناخته شده است. این سرزمین با شخصیت‌ها و جریان‌های مهم تاریخی و فرهنگی پیوند دارد و نام آن در تاریخ زرتشتی، بودایی، اسلامی، عرفانی و ادبی منطقه دیده می‌شود.
از همین رو، شناخت تاریخ بلخ می‌تواند به فهم بهتر بخشی از تاریخ فرهنگی افغانستان و خراسان کمک کند.

درباره مایل هروی
محمدعلی مایل هروی از پژوهشگران و مصححان برجسته افغانستان در حوزه ادبیات فارسی و متون تاریخی و عرفانی است. او در تصحیح و معرفی متون کهن فارسی نقش مهمی داشته و تلاش کرده است آثار قدیمی را با دقت علمی بیشتری در اختیار خوانندگان قرار دهد.

چرا باید این کتاب را خواند؟