خانه / رابیندرانات تاگور

رابیندرانات تاگور

این شخص کیست؟

رابیندرانات تاگور (Rabindranath Tagore)، ملقب به «گوردیو» (به معنای پیشوا و مرشد)، شاعر، فیلسوف، داستان‌نویس، نمایشنامه‌نویس، موسیقیدان و نقاش بزرگ اهل بنگال هند است. او مایه افتخار جهان شرق و نخستین آسیایی و غیراروپایی برنده جایزه نوبل ادبیات (۱۹۱۳) به شمار می‌رود.

تولد و وفات

تاریخ تولد: ۷ مه ۱۸۶۱ میلادی (۱۷ اردیبهشت ۱۲۴۰ خورشیدی) در کلکته، هند تحت استعمار بریتانیا.
تاریخ وفات: ۷ اوت ۱۹۴۱ میلادی (۱۶ مرداد ۱۳۲۰ خورشیدی) در سن ۸۰ سالگی در زادگاهش کلکته.

زندگی‌نامه کوتاه

تاگور در خانواده‌ای اشرافی، دانشمند و اهل فرهنگ (از برهمنان بنگال) دیده به جهان گشود. پدرش «دبندرانات تاگور» شیفته فرهنگ و ادبیات فارسی بود و غزل‌های حافظ را از بر داشت. رابیندرانات از کودکی به شعر و موسیقی روی آورد و در ۱۷ سالگی برای تحصیل در رشته حقوق به انگلستان رفت، اما آن را رها کرد تا به ادبیات بپردازد. او زندگی خود را وقف نوشتن، احیای فرهنگ بومی هند و ترویج صلح جهانی کرد. تاگور در سال ۱۹۲۱ دانشگاه بین‌المللی «ویسوا بهاراتی» را تأسیس کرد. او در طول زندگی خود سفرهای متعددی به کشورهای مختلف از جمله دو بار سفر رسمی به ایران (در سال‌های ۱۳۱۱ و ۱۳۱۳ خورشیدی) داشت و شیفتگی خود را به فرهنگ ایرانی ابراز نمود.

آثار معروف

تاگور در تمامی قالب‌های ادبی آثاری جاودانه خلق کرده است:

شعر: مجموعه شعر عرفانی و تحسین‌شده «گیتانجالی» (Song Offerings – که به خاطر آن برنده نوبل شد)، «باغبان» و «ماه نو».
رمان‌ها: «گورا» (Gora)، «خانه و جهان» (Ghare-Baire) و «چشمه جادو» (Chokher Bali).
داستان‌های کوتاه: «کابلی‌والا» و «پست‌چی».
سرودهای ملی: او تنها شاعر در تاریخ جهان است که سرود ملی دو کشور مختلف یعنی هندوستان (جانا گانا مانا) و بنگلادش (آمار شونار بانگلا) را سروده و آهنگسازی کرده است

سبک هنری

سبک هنری تاگور آمیزه‌ای از رمانتیسم، عرفان شرقی و مدرنیسم بومی است. اشعار او سرشار از عشق به طبیعت، معنویت عمیق، صلح‌طلبی و جستجوی دائم برای پیوند روح انسان با خداوند است. او در رمان‌ها و داستان‌های کوتاهش سبک رئالیسم اجتماعی را برگزید و با زبانی روان، خرافات مذهبی، نظام طبقاتی هند (کاست)، ناسیونالیسم افراطی و سنت‌های پابرجا علیه زنان را به چالش کشید

نقل قول معروف

یکی از نیایش‌ها و جملات فیلسوفانه و ماندگار تاگور درباره آزادی معنوی انسان:

«خداوندا! بگذار کشورم در جایی بیدار شود که ذهن، بدون ترس باشد و سرها با افتخار بالا نگه داشته شوند؛ جایی که دانش آزاد است و جهان با دیوارهای تنگِ تعصبات خانگی به تکه‌های کوچک تقسیم نشده است…»

تاثیر او بر هنر و جامعه

تاگور انقلابی بزرگ در زبان، ادبیات و موسیقی بنگال و کل شبه‌قاره پدید آورد و سبک موسیقی خاصی به نام «رابیندرا سانگیت» را پایه‌گذاری کرد که شامل بیش از ۲۰۰۰ ترانه است. او در کنار ماهاتما گاندی، از رهبران معنوی جنبش استقلال هند بود. بریتانیا در سال ۱۹۱۵ به او لقب شوالیه (Knighthood) داد، اما تاگور در سال ۱۹۱۹ در اعتراض به کشتار وحشیانه مردم در فاجعه «جالیانوالا باغ» توسط ارتش بریتانیا، این نشان افتخار را پس فرستاد. هنر او دریچه پیوند فلسفه شرق با مدرنیته غرب بود.

منابع و مآخذ