محمدعلی سپانلو

این شخص کیست؟
محمدعلی سپانلو شاعر، نویسنده، مترجم و منتقد ادبی ایرانی بود و از چهره‌های تأثیرگذار شعر نو و ادبیات معاصر ایران به‌شمار می‌رفت. تهران و زندگی شهری از عناصر پررنگ شعرهای او بود و به همین دلیل لقب «شاعر تهران» نیز دربارهٔ او به کار رفته است.

تولد و وفات
تولد: ۲۹ آبان ۱۳۱۹ خورشیدی
محل تولد: تهران، ایران
وفات: ۲۱ اردیبهشت ۱۳۹۴ خورشیدی
محل وفات: تهران
حوزهٔ فعالیت: شعر، داستان، ترجمه و نقد ادبی

زندگی‌نامهٔ کوتاه
سپانلو در تهران زاده شد و پس از تحصیل در رشتهٔ حقوق، فعالیت ادبی خود را جدی‌تر دنبال کرد. از دههٔ ۱۳۴۰ به یکی از چهره‌های شناخته‌شدهٔ شعر معاصر ایران تبدیل شد. او در کنار شاعری، آثار نویسندگان و شاعران خارجی را به فارسی ترجمه کرد و در معرفی ادبیات جهان به خوانندگان فارسی‌زبان نقش داشت. سپانلو همچنین از اعضای فعال کانون نویسندگان ایران بود و در محافل ادبی و فرهنگی حضور گسترده‌ای داشت.

آثار معروف
از آثار مهم او:
آتش
خاک
پیاده‌روها
نبض وطنم را می‌گیرم
خانم زمان
قابوس‌نامه
فی‌المثل
زمستان بلاتکلیف ما
قصهٔ قدیم رستم و اسفندیار
منظومهٔ تهران
او همچنین ترجمه‌هایی از آثار نویسندگان و شاعران جهان منتشر کرد.

سبک ادبی و فکری
شعر سپانلو پیوند نزدیکی با تهران، تاریخ، زندگی روزمره، خاطره و مسائل اجتماعی دارد.
او از امکانات شعر نو و روایت شاعرانه استفاده می‌کرد و گاهی شهر را مانند یک شخصیت زنده وارد شعر می‌کرد. در شعرهایش، تهران فقط یک مکان نیست؛ بلکه بخشی از حافظهٔ تاریخی و فرهنگی انسان معاصر است.
از ویژگی‌های شعر او می‌توان به روایت‌گری، تصویرسازی، زبان شهری، نگاه تاریخی و توجه به مسائل اجتماعی اشاره کرد.

تأثیر او بر ادبیات و جامعه
سپانلو یکی از چهره‌های مهم شعر معاصر ایران بود که شهر و زندگی شهری را به شکلی گسترده وارد شعر فارسی کرد. همچنین فعالیت‌های ترجمه و نقد ادبی او، ارتباط ادبیات فارسی با ادبیات جهان را گسترده‌تر کرد.

منابع و مآخذ
دانشنامهٔ ایرانیکا (Encyclopaedia Iranica)
مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی
رادیو فردا (Radio Farda)
بی‌بی‌سی فارسی (BBC Persian)
کانون نویسندگان ایران
کتاب‌ها و مجموعه‌های شعر محمدعلی سپانلو